Монгол Улсын хошин шогийн жүжигчдэд өвөрмонголчуудаас...

2013 оны 6-р сарын 5. 19:35

Би бол Өвөрмонголын энгийн нэгэн эмч хүн. Хүмүүний бие махбодийг зовоодог өвчин зовлонг эмчлэх тангарагтай хүн. Миний хувьд уран бүтээлч урлагийн хүнийг бол оюун санааны эмч гэж үздэг. Одоо хүмүүс оюун санааны хүнд өвчинд нэрвэгдсэн, шуналын сэтгэл, хувиа хичээх сэтгэл, атгаг санаа дүүрсэн энэхүү цөвүүн цагт урлагийнхны дуу хоолой бол ард түмний оюун санааны өвчнийг засах эм байх ёстой гэж бодож явдаг.
Ардчилал бадарсан Монгол Улсад адилхан эмч мэргэжилтэн гэж үздэг.

Монгол Улсын хошин шогийнхонд хэдэн үг хэлэхэд буруутгахгүй байлгүй дээ. M.Баярмагнай тэргүүтэй Монголын хошин шогчид оо... та нараас би хэдэн зүйл асууя. "Эмэгтэйчүүдийн салтаа байцаах газар" гэсэн үүдний хаягийг Өвөрмонголын аль эмнэлэгт үзэв ээ. Өвөрмонголд бол үүдний хаягийг тусгай хянах албан газраас зөв бурууг нь хянаж үзээд монгол бичгийг нь дээд талд нь, хятад бичгийг нь доод талд нь бичиж хаддаг хуультай юм. Төвдөд бол төвд үсгийг нь дээд талд нь гэх мэт Дундад улсад үндэстэн орон нутгийн хууль гэж байдаг юм. Энэ хуулийг ямар нэгэн байгууллага зөрчихөд хүрвэл үйл ажлиллагааны эрхийг хасч үүдийг хаадаг юм.

Монгол уламжлалт эмнэлэгт анагаах ухааны есөн мод гэж байдаг. Энэ нь 9 модноос 47 салаа гарч 224 навч, 2 цэцэг 3 үр ургаснаар зүйрлэж, хэдэн зуун жилийн турш манай дээдэс Монгол анагаах ухааныг эрүүл бие оношлох ухаан эмчлэх аргатай нь энэхүү 9 модоор зүйрлэж, заан сургах арга зүйгээ уламжилсаар ирсэн билээ. Иймээс Өвөрмонголд эмнэлгээ нэг мод гэж үзээд доторх тасгуудыг салаа гэж нэрлэдэг юм. Жишээ нь: Таван эрхтний салаа, эмэгтэйчүүдийн салаа, хүүхдийн салаа гэх мэт. Хэрвээ та нар нүдээрээ үзсэн бол салаа гэсэн монгол үсгийг салтаа гэж буруу уншсан байна.

Бас та нарын хэлдэг зайрмагыг "мөсөн мөлжүүр гэнэ" гэдэг чинь мөсийг яс мөлжихтэй адил мөлжихийг хэлж байгаа юм бишээ "мөсмөлж" гэсэн үг ээ... мөс арай болоогүй байгаа үеийг хэлдэг юм. Харин зайрмаг гэдэг чинь усны дээгүүр өрөм шиг юм тогтож зайр суухыг хэлдэг юм биш үү... Тиймээс зайрмаг гэдэг үг чинь гадуураа мөсөөр хучигдсан дотроо шингэнтэй юм уу, эсхүл дээгүүрээ өрөм сууж хөлдсөн усыг хэлэх юм шиг санагдана.

Хоёр хэрээ нэгнийхээ харийг гайхав гэдэг шиг мэдэхгүй юм даа... Монгол үгэнд мөсмөлжтэй адилхан үг олон байдаг. Бас бялууг өвөрмонголчууд насан баярын боов гэдэг гээд их инээлцэх юм даа... Өвөрмонголд бялууг зөөхийтэй боов гэдэг юмаа, ер нь боов гэдэг чинь боожгойг хэлж байгаа юм бишээ... Түүхээс аваад бүлдгийг боов гэж бичсэн ном судар байдаггүй юм. Боов иддэг боовоороо ... ... одоо болсон. Харин та нар чинь бүлдгээ иддэг боовоороо нэрлэчихээд хүнийг элэглэдэг чинь хачин санагдана.

Хэрэв та нар дээрх үгүүдийг хүнээс сонссон бол лав цэвэр монгол хүнээс сонсоогүй байх. Монгол хүн бол арай тэгж өөрийн үндэстэндээ оргүй юм хэлэхгүй байхаа. Өөр үндэстний нэг нөхөр юм уу, эсхүл нөгөө эрлийз хурлийз нь өвөр, ар хоёр Монголын дунд яс хаясныг олж аваад нэг их юм болгоод хошин шог зохиогоод алаг махны тасархай алтан ясны хэлтэрхийгээ муулж, улсаараа үзээд инээлцэж суух нь зохисгүй ээ. Одоо бол дэлхийд тархсан монголчууд нэг нэгнээсээ үгүй дутуугаа нөхөж, эв түнжинтэй байх нь чухал болохоос хамаг Монголыг хагацуулан салгах үг яриа, үйл ажиллагаа явуулж байгаа хүмүүсийг бол миний хувьд монголчуудыг эвлэрэн нийлэхээс айдаг хүний үйл ажиллагаа боддог.

Монгол үгэнд бичгийн үг, хар ярианы үг гэж байдаг юмаа. Монгол хэл баялаг шүү дээ... Өвөрмонголд бол та нарын хэлдэг боов гэдгийг чинь гэхэд хар ярианы үгэнд, хүүхэд үед нь мөнжөө, боожгой, бөөсөг, боов, чавга, үзэм, насма /хамрын тамхи гэсэн төвд үг/, шомбого, хувалз гэх мэтээр өхөөрдөн хэлдэг. Том хүн болоход нь халдага, бүлдэг, шодой, балдага гэдэг. Өтөлсөн хүнийхийг бол муу мах, уруу царайт, нөгөөдөх гэх мэтээр зөвхөн эр бэлгийг хүртэл ийм олон янзаар насыг тааруулан, үйл ажиллагаанд тохируулан нэрлэдэг боловч бичигт бичихдээ эр бэлэг буюу бэлэг эрхтэн гэж бичдэг. Боов гэдэг чинь эр бэлгийн тогтоосон нэр биш шүү. ... Боов гэж хэлбэл иддэг боов байх ёстой. Харин хүүхдэд боовыг чинь авна гэвэл бөөсгийг чинь авна гэж хүүхдийг айлгасан үг болж мэднэ.

Монгол Улс бол халх ястнаар гол болсон болохоор зарим газрын хүмүүс Монгол Улсыг халх улс гэдэг юм.
Халх монгол ах дүү нар минь ээ, оюуны эмч байх ёстой монгол уран бүтээлч, хошин шогийнхон минь... та нар бол дэлхийн монголчуудын дуриалал байх ёстой. Та нар бол монголчуудын голомт дээр байгаа хүмүүс шүү. Та нарыг дэлхийн бүх монголчууд харж байгаа. Та нараас их юм сурч, оюун тархиа зөв байлгаж, монгол хүн Монголоороо байх дархлааг дэлхийн өнцөг буланд дэлүү шиг наалдсан монгол хүмүүс та нараас сурахыг хичээдэг шүү.

Та нар минь монгол бичиг, түүх, ёс заншлаа сайн уншихгүйгээр кирилл бичигтэй, хэдхэн хар ярианы үгтэй байж болохгүй ээ, Монгол үг баялаг шүү. Хар ярианы үг, нэг юмыг олон хэлдэг юмаа. бидний түүх, зан үйл, шашин шүтлэг, эм эмнэлэг бүхий юмаа монгол бичиг дээрээ монгол бичгийн хэлээр боловсон сайхан хэллэгээр бичээстэй буй.

Та нар адаглаад монгол бичгээрээ Монголын түүх, дээр үеийн уран зохиолуудыг унших хэрэгтэй байна. Тэгвэл та нарын хэлээд байгаа хэлний ядуурал чинь үндсээрээ эмчлэгдэнэ. Тийм үгүйгээр салаа, салтаа хоёрыг ялгахгүй байж, монгол бичгийг язгуур үндэс дагавартай нь өсөх наснаасаа сурсан, Монгол түүхээ уул эх бичгээр нь уншсан өвөрмонгол ах дүү нараа доош хийж, элдвээр муулж, оргүй худал үгүүд зохиож, хошин шог гаргаад улсаараа инээлдэж суугааг хажуугаас чинь харийнхан хараад өмдгүй нь өвдөг цоорхойгоо элэглэв гэж хэлэх вий дээ.


Өвөрмонголын эмч З. СҮХЭЭ 2013.06.01



Нэг л LIKE бидэнд хангалттай


LIKE дараарай, баярлалаа

Сэтгэгдэл бичих

Анхааруулга

Уншигч танд дээрх мэдээ, нийтлэлтэй холбоотой соёлч боловсон, зүй зохистой хэлэлцүүлэг үүсгэх, хувийн үзэл бодлоо илэрхийлэх боломжийг олгож байна.
Та сэтгэгдэл бичихдээ дараах хэдэн зүйлийг анхаарна уу!
  • Аливаа зүйлд санал, үзэл бодлоо илэрхийлэх эрх нь ардчилсан чөлөөт нийгмийн зарчим хэдий ч өөрийн эрх нь бусдын эрх ашгаар хязгаарлагдаж байдаг тул Та бусдад хүндэтгэлтэй хандаж, зөвхөн тухайн мэдээ, нийтлэлтэй холбоотой саналаа илэрхийлнэ үү.
Дэлгэрэнгүй...

Уншигчдын сэтгэгдлүүд   [ 136 ]

Шинэ мэдээИх уншсанИх сэтгэгдэлтэй

"Б.Хурцыг Элчингээр томилох биш хариуцлага тооц"5 цаг 30 минутын өмнө

Өвөрхангайн багачууд бүгд цом хүртжээ6 цаг 34 минутын өмнө

43 эмч багаараа Япон, БНСУ-д суралцана6 цаг 37 минутын өмнө

"Монголын экспортын хэмжээ Африкийн буурай орноос бага байна"6 цаг 55 минутын өмнө

Эрчим хүчний сайд асан Д.Зоригтыг шалгаж эхэлжээ7 цаг 22 минутын өмнө

ТҮЦ машинаас их, дээд сургуулийн дипломын лавлагааг авна7 цаг 27 минутын өмнө

"Эрдэнэт үйлдвэр"-ийн 49 хувийг нийгэмчлэхийг хориглов7 цаг 38 минутын өмнө

Ханиад, томууны зөвлөгөөг “Утасны эмч”-ээс аваарай7 цаг 41 минутын өмнө

"Б.Хурц төрийн албыг хувийн зорилгоор ашиглаж байсан"7 цаг 42 минутын өмнө

Б.Бат-Отгон “Шилдэг хэсгийн төлөөлөгч” уралдаанд түрүүлэв7 цаг 53 минутын өмнө

"15-19 насны иргэдийн дунд ДОХ-ын өвчлөл их байна"7 цаг 56 минутын өмнө

Шийдвэр гүйцэтгэгч нарын нэгдсэн сургалт болж байна8 цаг 44 минутын өмнө

Гамшгаас хамгаалах сургалтад 80 гаруй алба хаагч хамрагдав9 цаг 3 минутын өмнө

Техникийн уулзалт семинарт оролцлоо9 цаг 19 минутын өмнө

Сургалт, танин мэдэхүйн арга хэмжээ болов9 цаг 22 минутын өмнө

Сайд асаны охин Г.Үрэлээ: Би бас хүчиндүүлж байсан 9 цаг 35 минутын өмнө

Сум бүрт малзүйч ажиллана9 цаг 49 минутын өмнө

Богд хан уулын хишиг барилдаан болно9 цаг 51 минутын өмнө

Албаны хэмжээнд цэргийн тангарагаа давтав9 цаг 54 минутын өмнө

УИХ-ын тогтоолын төслийг баталлаа9 цаг 57 минутын өмнө

Д.Сарангэрэл ЭМД-ын үндэсний зөвлөлийн гишүүнээр томилогдлоо10 цагийн өмнө

Д.Сарангэрэл: Нийтлэг хэрэглэгддэг эмийг 30-80 хувь хөнгөлнө11 цаг 15 минутын өмнө

Б.Хурцыг БНСУ-д Элчин сайдаар томилохыг дэмжлээ11 цаг 25 минутын өмнө

Засаг даргын зөвлөл хуралдлаа11 цаг 28 минутын өмнө

Залуучуудын гарааны бизнесийг дэмжих арга хэмжээ боллоо11 цаг 29 минутын өмнө

Хугацаа дууссан өндгөн шоколад, иштэй чихэр зарагдаж байжээ11 цаг 33 минутын өмнө

Голуудын мөс гүн хөлдөөгүй тул цөмрөх аюултайг анхааруулав11 цаг 40 минутын өмнө

“Чингис хаан” ОУНБ-хан 1,2 сая дахь зорчигчдоо хүндэтгэл үзүүлэв11 цаг 46 минутын өмнө

Элчин сайд Д.Батсайханыг хүлээн авч уулзав11 цаг 51 минутын өмнө

Ж.Батзандан: Д.Энхбат агсныг хулгайлсан хэргийг бид дахин шалгуулна11 цаг 53 минутын өмнө

ОБЕГ-ын дарга нар Азийн түншлэлийн хуралдаанд оролцож байна12 цаг 24 минутын өмнө

Б.Хурцын асуудлыг хаалттай хэлэлцэж байна12 цаг 29 минутын өмнө

Тоон гарын үсгийн хэрэглээг нэмэгдүүлнэ12 цаг 47 минутын өмнө

УИХ-ын гишүүн Д.Гантулгыг яллагдагчаар "татна"12 цаг 51 минутын өмнө

“Болор цом-35” наадам эхэллээ12 цаг 56 минутын өмнө

Даатгалын зарчмуудад өөрчлөлт оруулах санал авч эхлэв13 цаг 7 минутын өмнө

Хотын дарга зочиддоо үндэсний брэндийг бэлэглэнэ13 цаг 29 минутын өмнө

500 гаруй жилийн настай аварга загас барьжээ13 цаг 36 минутын өмнө

Б.Хурцын талаар нээлттэй хэлэлцүүлэг хийнэ13 цаг 44 минутын өмнө

Пушкинийг нас барсны дараах Дантесын хувь тавилан13 цаг 45 минутын өмнө

Чуулганы үеэр Ерөнхийлөгч мэдээлэл хийнэ13 цаг 59 минутын өмнө

Путин: Трампыг би биш, Америкчууд өөрсдөө үнэлж цэгнэх ёстой14 цаг 3 минутын өмнө

Б.Шижирбат дөрөвдүгээр байрт шалгарлаа14 цаг 14 минутын өмнө

Шатахууны хараат байдалд "шаг" тавихын учиг14 цаг 22 минутын өмнө

ҮЙЛ ЯВДАЛ: “Инноваци авто тээвэрт” өдөрлөг болно15 цаг 18 минутын өмнө

Улаанбаатарт 17 хэм хүйтэн15 цаг 20 минутын өмнө

Өнөөдөр хулгана өдөр15 цаг 23 минутын өмнө

"Дээд боловсролын чанар шинжлэх ухааны салбартай холбоотой"Өчигдөр 19 цаг 25 минут

С. Амарсайхан: Иргэдэд чирэгдэл учруулдаг төрийн байгууллагын хүнд суртлыг таслан зогсооноӨчигдөр 19 цаг 16 минут

НҮБ-ын Суурин зохицуулагч Биата Транкманыг хүлээн авч уулзавӨчигдөр 19 цаг 14 минут

Гурван ихэр хүүхдэд гурван өрөө байр бэлэглэвӨчигдөр 19 цаг 06 минут

Шинэ орон сууцны үнэ 0,20 хувиар өсчээӨчигдөр 19 цаг 02 минут

У.Хүрэлсүхийн халаа сэлгээнд Тагнуул, Татварын Ерөнхий газрын дарга нар өртөх үүӨчигдөр 18 цаг 59 минут

Эмэгтэйчүүдийг бүлэглэж дээрэмддэг таксины жолоочдыг илрүүлжээӨчигдөр 18 цаг 37 минут

“Хүүхдийн кабинет” уртасгасан цагаар ажиллаж байнаӨчигдөр 18 цаг 26 минут

Цагаан зээр 100, агнуурын шувуу 500 толгойг агнуулахыг зөвшөөрөвӨчигдөр 18 цаг 25 минут

Эмнэлгүүдэд хүүхдийн орны тоог 517 ороор нэмэгдүүлжээӨчигдөр 18 цаг 22 минут

Төв талбайн сүлд модны гэрлийг маргааш асаанаӨчигдөр 18 цаг 20 минут

13 дахь сарын цалингаа аваагүй 1239 иргэн байнаӨчигдөр 18 цаг 09 минут

Барилга, хот байгуулалтын сайдтай санал солилцовӨчигдөр 18 цаг 06 минут

“Шилдэг хэсгийн төлөөлөгч” уралдаан үргэлжилж байнаӨчигдөр 18 цаг 04 минут

Үндэсний лигийн оргил тоглолт Архангайн ялалтаар өндөрлөвӨчигдөр 18 цаг 01 минут

Жижиглэн худалдаа эрхлэгчид чуулнаӨчигдөр 17 цаг 55 минут

“Эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээний чанар, аюулгүй байдал” сургалт боллооӨчигдөр 17 цаг 54 минут

“Улаанбаатар төмөр зам” ХНН-ийн даргад албан бичиг хүргүүлэвӨчигдөр 17 цаг 52 минут

Амьтан, ургамлыг хамгаалах чиглэлээр цахим сургалт боллооӨчигдөр 16 цаг 30 минут

Төрийн тусгай албан хаагчдын нэгдсэн эмнэлэгт хэвтэн эмчлүүлдэг боллооӨчигдөр 16 цаг 28 минут

Тайванийн Засгийн газраас оюутнуудад тэтгэлэг олговӨчигдөр 16 цаг 07 минут

"Арилжааны банкуудаас 220 тэрбумыг авна"Өчигдөр 15 цаг 48 минут

УИХ-ын тогтоолын төслийг анхны хэлэлцүүлгээр баталлааӨчигдөр 15 цаг 40 минут

Хүүхэлдэйн театрын “Гайхамшигт хайрцаг” тоглолт болноӨчигдөр 15 цаг 33 минут

Гай авчирч мэдэх гоёл чимэглэлүүдӨчигдөр 15 цаг 10 минут

Малын генетик нөөцийн тухай хуулийн төслийг баталлааӨчигдөр 14 цаг 55 минут

“Цахим эрүүл мэнд” үндэсний зөвлөлдөх уулзалт боллооӨчигдөр 14 цаг 52 минут

Өмнөд Суданд үүрэг гүйцэтгэж байгаа алба хаагчид мэндчилгээ ирүүлжээӨчигдөр 14 цаг 50 минут

6 настай дагавар охиноо хүчиндсэн этгээдэд 18 жилийн ял оноолооӨчигдөр 14 цаг 49 минут

Хүнсний ногооны үйлдвэрлэлийг дэмжих төслийн гэрээг үзэглэвӨчигдөр 14 цаг 42 минут

"Смарткар" системээс автотээврийн таван төрлийн үйлчилгээ авнаӨчигдөр 14 цаг 38 минут

“Үр дүнд суурилсан хөтөлбөр”-ийг ХХААХҮ-ийн салбарт хэрэгжүүлнэӨчигдөр 14 цаг 33 минут

АТҮТ-ийн хэлтсийн даргын өрөөнөөс 20 сая төгрөг хураан авчээӨчигдөр 14 цаг 28 минут

Ж.Батзандан: УИХ-ын гишүүдийн ихэнх нь барьцаанд байнаӨчигдөр 13 цаг 42 минут

Улаанбаатарт өдөрт 930 гаруй автобус иргэдэд үйлчилдэгӨчигдөр 13 цаг 39 минут

“Өндөр нарийвчлалтай чадал ба чанарын хэмжил” сургалтад хамрагдавӨчигдөр 13 цаг 23 минут

“Залуучуудын хөгжлийн төв”-ийн мэргэжилтнүүдийг чадавхижуулж байнаӨчигдөр 13 цаг 18 минут

21 аймгийн удирдлагуудыг хамруулсан цахим хуралдаан боллооӨчигдөр 13 цаг 15 минут

Шилжилт хөдөлгөөний хязгаарлалт бодит үр дүнд хүрчээӨчигдөр 13 цаг 12 минут

Элчин сайд С.Баярыг эгүүлэн татах шийдвэр гарчээӨчигдөр 13 цаг 05 минут

ХХААХҮЯ-ны Төрийн нарийн бичгийн дарга ажлаасаа чөлөөлөгджээӨчигдөр 13 цаг 01 минут

М.Шумахерын биеийн байдлыг нууцалсаар байна2017 оны 12-р сарын 14. 12:59

Сайд Д.Цогтбаатар хоёр талын уулзалтууд хийлээ2017 оны 12-р сарын 14. 12:53

В.Путин хэвлэлийн хуралд хэрхэн бэлтгэж байна вэ?2017 оны 12-р сарын 14. 12:50

Л.Болд: Миний нэр төрийг сэргээж өгөхийг хүсч байна2017 оны 12-р сарын 14. 12:43

С.Баяр АТГ-ын "бай" мөн үү?2017 оны 12-р сарын 14. 12:37

УИХ-ын гишүүн Ж.Батзандан хандивын данс нээлээ2017 оны 12-р сарын 14. 12:15

21 аймгийн удирдлагуудыг хамруулсан цахим хуралдаан боллоо2017 оны 12-р сарын 14. 11:47

Амны хөндийн эрүүл ахуй мөрдөх найман зөвлөмж2017 оны 12-р сарын 14. 11:43

Таван настай охиныг хүчирхийлсэн хойд эцэгт 18 жилийн ял оноолоо2017 оны 12-р сарын 14. 11:40

Шилжилт хөдөлгөөний хязгаарлалт бодит үр дүнд хүрчээ2017 оны 12-р сарын 14. 11:37

Эрүүл мэндийн даатгалын ерөнхий газар байгууллаа2017 оны 12-р сарын 14. 11:32

Бусдыг архиар шахахгүй байхыг анхаарууллаа2017 оны 12-р сарын 14. 11:29

Батаарын андууд

Хэн юу жиргэв

Санал болгох