З.Нарантуяа: Төсөл боловсруулах тогтолцоо хоцрогджээ

2017 оны 10-р сарын 10. 16:08

УИХ-ын гишүүн З.Нарантуяатай цаг үеийн асуудлаар ярилцлаа.

-УИХ 2017 оны төсвийн тодотголыг Засгийн газарт буцаах шаардлагатай гэж та үзэж байна. Шалтгаан нь юу вэ?

-Засгийн газар 2017 оны төсөвт хоёр дахь өөрчлөлтийг оруулахаар УИХ-д өргөн барьсан. Би үүний эсрэг байгаа. Төсвийг тодотгох хуулийн үндэслэл бүрдээгүй гэж үзэж байгаа.

Яагаад гэвэл төсвийн орлого буураагүй, нэмэгдсэн. Энэ оны эцэс гэхэд төсвийн орлого 1 их наяд төгрөгөөр нэмэгдэх урьдчилсан тооцоо гарсан. Ийм байхад Засгийн газар олсон орлого болгоноо үрж, зарахын тулд төсвийг тодотгодог хуучин арга барилаасаа салах хэрэгтэй байна. Нэгдүгээрх зарчмын асуудал энэ.

Хоёрт, бидэнд өнөөдөр төсвийн зардлаа 498.5 тэрбумаар нэмээд байх хоолойд тулчихсан зайлшгүй шаардлага үүсээгүй. Зарим нэг жишээ татъя. Тухайлбал, төсвийн зардалд нэмж суулгахаар оруулж ирсэн 498.5 тэрбумын 290 орчим тэрбум нь барих шилжүүлэх концессын эргэн төлөлтийн төлбөр. Энэ зардлыг заавал 2017 онд багтаан өгөхгүй бол болохгүй гэж байгаа. Би бол 2018 оны эхний сард хийх гадаад өр төлбөр, төсвийн энэ их алдагдлыг бууруулах асуудал бол концесст төлөх төлбөрөөс илүү чухал гэж үзэж байгаа. Тийм учраас УИХ 2017 оны төсвийн тодотголыг бүхэлд нь буцаачихаад хууль зүйн хүрээнд буруудахгүй юм гэдэг асуудлыг тавиад байгаа юм. Өөрөөр хэлбэл олж байгаа орлогоо ямар зүйлд зарах вэ гэдэг эрэмбээ тогтоохгүйгээр шууд л зардлыг өсгөх нь шинээр байгуулагдах Засгийн газарт маш хортой юм л даа.

-Шинэ Засгийн газар бүрдэнгүүтээ 2017 оны төсвийн тодотголоо буцааж татъя гэж бодъё. Дахин өргөн барихдаа юуг тусгаж, юуг хасах шаардлагатай вэ?

-Хүүхдийн мөнгөн дээр тодотгол хийгээд бусад зүйлээ 2018 оны төсөв рүү шилжүүлэх боломж харагдаж байгаа. Ингэж чадах юм бол зардлаа нэмж, өнөөдрийн 2.7 их наядын алдагдлыг өсгөж, Засгийн газрын өрийг 1.2 их наядаар нэмэх ямар ч шаардлагагүй болно.

-Төсвийн хуулийг чамбай боловсруулдаг байхын тулд хууль эрх зүйн орчныг нь сайжруулах ёстой юу. Эсвэл олсноо зарлага болгож гаргадгийг нь зогсоох ёстой юу?

-Төсвийг боловсруулах үеэс маш сайн тооцоо судалгаатай хандах ёстой. Нэг ёсны маш сайн төлөвлөж боловсруулдаг болох.

Энэ хүрээнд макро орчны судалгааг маш сайн хийдэг, орлогынхоо тооцооллыг үнэн зөв хийдэг, юунд зарцуулах вэ гэдгээ ач холбогдлоор нь эрэмбэлж чаддаг болох нь чухал байна. УИХ төсвийг ач холбогдлоор нь эрэмбэлж, багцаар нь баталж өгдөг болох. Төсөв боловсруулах тогтолцоо хоцрогдож байна. 1990-ээд оны сүүл үед төсөв замбараагүй байх үед парламент төсвийн ерөнхийлөн захирагч нарын зарцуулах мөнгийг зүйл заалт бүрээр нь зааж өгдөг байсан. Энэ л тогтолцоогоор төсвийг батлаад байна. Эцсийн дүндээ төсөв ерөнхийлөн захирагч шатахууны төлбөрийг түрээсийн төлбөртөө гүйлгэх эрх байдаггүй. Энийг зөрчих юм бол Төсвийн хууль зөрчдөг. Төсвийн хуулиа зөрчихгүйн тулд төсвөө тодотгох болдог. Энэ нь өөрөө төсвийн хуулийг хэрэгжүүлэхэд, төсвийн ерөнхийлөн захирагч нар бодлогоо хэрэгжүүлэхэд хаалт тавиад байгаа.

Аль, аль талдаа шинэчлэл хийгээд зөв хэлбэр лүү оръё гэвэл хөгжиж байгаа орны жишиг рүү орох ёстой. Үүний тулд Төсвийн тогтвортой байдлын тухай хуулиа өөрчлөх.УИХ-ын сонгуульд аль ч улс төрийн хүчин ялсан Төсвийн тогтвортой байдлын тухай хуулиа өөрчилдөггүй байх. Зайлшгүй өөрчлөлт орох шаардлага үүслээ гэхэд парламентын гишүүдийн дөрөвний гурвын дэмжлэг хүлээдэг эрх зүйн орчны шинэчлэл хийх ёстой. Тэгж байж, бүх шатандаа хариуцлагатай болно. Төсвийн жилийн дундуур төсөв тодотгодоггүй байх эрх зүйн шинэчлэл бий болно.

Тэр цагт Засгийн газар хэрэгцээтэй зүйлд багцаа зөв зарвал үйл ажиллагаа нь “Сайн” гэж үнэлэгддэг,буруу зүйлд зарцуулаад үр дүн гаргаж чадаагүй бол “Муу” гэдэг үнэлгээгээ авдаг зарчимд шилжинэ. Ингэж байж төсөв сайжирна.

-Ерөнхий сайд томилогдлоо, одоо багаа бүрдүүлэхээр ажиллаж байна. Шинэ Засгийн газар ямар бодлого хэрэгжүүлээсэй гэж та хүлээж байгаа вэ?

-Зөв менежмент хэрэгтэй. Засгийн газрын мөрийн хөтөлбөр, үндсэн чиглэл, эдийн засгийг сэргээх хөтөлбөр гээд маш олон бодлогын баримт бичгүүд УИХ-аас батлагдсан.Тодорхой ч юм бий, ерөнхий жагсаалт ч бий. Засгийн газрын зүгээс зүтгээд, хэрэгжүүлээд тодорхой үр дүн гаргачихсан тоймтой юм бол бага гэдгийг шинэ Ерөнхий сайд сайн мэдэж байгаа. Тиймээс яг одоогийн нөхцөлд юу хийх хэрэгтэй вэ гэдгээ зөв тодорхойлоод шууд л ажилдаа орох байх гэж хүлээж байна.

Ялангуяа аж үйлдвэрийн салбартаа гол анхаарлаа төвлөрүүлэхийг нөхцөл байдал шаардаж байгаа. Эдийн засаг дахь ногоон гэрлийг олборлох, боловсруулах салбарууд асааж эхэлж байна. Сайн муугаар олон хэлэгддэг бондын үр өгөөж боловсруулах салбарт гарч эхэлсэн нь эдийн засгийн өсөлтөөр илэрхийлэгдэж байгаа.

Аж үйлдвэрийн салбарын нийт хэмжээ 2 жилийн дотор 3 их наядаар нэмэгдсэн байна. Хөдөө аж ахуй, тээврийн салбарын ачаа эргэлт өссөн. Тийм учраас эдгээр салбараа илүү их дэмжиж, өнөөдөр 4.1 тэрбум ам.долларын экспортын орлого олж байгаа үр дүнг л ахиулах хэрэгтэй. Төмөр замын даац, хил гаалийн нэвтрүүлэх чадвараа богино хугацаанд нэмэгдүүлж чадвал 30, 40 сая тонноор нь нүүрс экспортлох боломж бий болно. Нэг худалдан авагчийн тулгасан үнээр бус, арай илүү өндөр үнээр нүүрсээ борлуулдаг болох менежментийг хийх ёстой. Ингэж чадвал маш их боломж бий болно.

-Сайд нар бараг 100 хувь шахам парламентаас бүрдэх нь. Та болон танай бүлэг дэмжих үү. Ардчилсан намынхан сайдын “шахаа” хийгээд байна гэх хардлага бий?

-Ардчилсан нам Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүхтэй эрх мэдлийн төлөөх тохиролцоо хийгээгүй, цаг хугацаа харуулна биз ээ. УИХ-ын гишүүн биш хүн Ерөнхий сайд болж байгаагийн хувьд үндсэн чиг үүргийн яамдын сайдыг парламентаасаа сонгож, УИХ дээр дэмжлэг авах нь зөв гэж харж байгаа. Тийм учраас эдгээр яамдын сайдыг УИХ-аас санал болговол дэмжинэ. Бусад яамдын хувьд мэргэжлийн хүмүүсийг оруулж, дэд сайдаасаа эхлээд цомхотгох, давхардсан, шаардлагагүй орон тоог эргэж харсан, төсвийн сахилга хариуцлага, хэмнэлтийг эрэлхийлж ажиллах нь илүү зөв л харагдахаар байгаа даа.

Г.ДАРЬ



Нэг л LIKE бидэнд хангалттай


LIKE дараарай, баярлалаа

Сэтгэгдэл бичих

Анхааруулга

Уншигч танд дээрх мэдээ, нийтлэлтэй холбоотой соёлч боловсон, зүй зохистой хэлэлцүүлэг үүсгэх, хувийн үзэл бодлоо илэрхийлэх боломжийг олгож байна.
Та сэтгэгдэл бичихдээ дараах хэдэн зүйлийг анхаарна уу!
  • Аливаа зүйлд санал, үзэл бодлоо илэрхийлэх эрх нь ардчилсан чөлөөт нийгмийн зарчим хэдий ч өөрийн эрх нь бусдын эрх ашгаар хязгаарлагдаж байдаг тул Та бусдад хүндэтгэлтэй хандаж, зөвхөн тухайн мэдээ, нийтлэлтэй холбоотой саналаа илэрхийлнэ үү.
Дэлгэрэнгүй...

Уншигчдын сэтгэгдлүүд   [ 1 ]

2017 оны 10-р сарын 10. 17:35Зочин - [103.26.194.***]

Bichsen zuilees chin harval tosviin talaar yu ch meddeguim bna

Шинэ мэдээИх уншсанИх сэтгэгдэлтэй

“Залуу үе” шатрын АШТ боллоо7 цаг 5 минутын өмнө

127 хэрэгт мөрдөн байцаалт явуулж байна7 цаг 8 минутын өмнө

Д.Сарангэрэл: Өвөл ургийн гаж хөгжил, зулбалт гурав дахин ихэсдэг7 цаг 14 минутын өмнө

576.7 тэрбум төгрөгийн ТБҮЦ арилжааллаа7 цаг 22 минутын өмнө

БНХАУ-ын 14 иргэн Монголд ял эдэлж байна7 цаг 29 минутын өмнө

Амиа алдсан уулчдын тоо 10 болов7 цаг 32 минутын өмнө

Агаарын бохирдлыг бууруулах үндэсний чуулганаас гаргасан зөвлөмж7 цаг 44 минутын өмнө

Их сургуулийн албан хаагчид тангараг өргөлөө7 цаг 58 минутын өмнө

Өвөлжилтийн бэлтгэлийг шуурхайлахыг үүрэгдэв8 цаг 38 минутын өмнө

Уулчдын талаар мэдээлэл авах тусгай утас ажилуулж байна8 цаг 41 минутын өмнө

Төрийн албаны тухай хуулийн анхны хэлэлцүүлгийг хийнэ8 цаг 45 минутын өмнө

ОБЕГ: Нийт долоон хүний цогцсыг олсон8 цаг 54 минутын өмнө

"Улаанбаатар хотын цэцэрлэгжүүлэлт" хэлэлцүүлэг боллоо9 цагийн өмнө

ОУВС холбогдох асуудлуудад шинжилгээ хийнэ9 цаг 40 минутын өмнө

Дэлхийн ур чадварын тэмцээнд амжилттай оролцлоо9 цаг 45 минутын өмнө

Сургуулийн бэлтгэл бэлэн байдалтай танилцав9 цаг 58 минутын өмнө

Зургаан уулчин амиа алджээ10 цагийн өмнө

Х.Баттулга: Улстөржихгүйгээр утаанаасаа салцгаая10 цаг 5 минутын өмнө

Б.Мягмар: 21 аймгийн эмч нар бүгд ажил хаялт зарлана10 цаг 16 минутын өмнө

Отгонтэнгэр ууланд эмнэлгийн баг ажиллаж байна10 цаг 23 минутын өмнө

У.Хүрэлсүх: Агаарын бохирдлыг 2025 онд 50 хувь бууруулах зорилт тавьсан10 цаг 25 минутын өмнө

“Богдхан төмөр зам” төслийг хэрэгжүүлнэ12 цаг 3 минутын өмнө

Цалингийн асуудлаар гурван талт хэлэлцээг эхлүүлнэ12 цаг 6 минутын өмнө

50 настай Индонез бүсгүй12 цаг 14 минутын өмнө

Ю.Балжидмаа алдартай гэрэл зурагчидтай хамтарчээ12 цаг 45 минутын өмнө

Байнгын хорооны дарга нарыг тодруулна13 цагийн өмнө

Г.Өсөхбаяр ахлагчтай уулчид Отгонтэнгэр хайрхныг зорьлоо13 цаг 2 минутын өмнө

Шуурхай бүлэг нэмж ажиллуулахаар болов13 цаг 10 минутын өмнө

"Пусан-55" үзэсгэлэнд Монголын 25 зураач оролцож байна13 цаг 12 минутын өмнө

”Оюу Толгой”-г шүүхэд өгсөн Ц.Чинбатын гомдлыг хэлэлцэнэ13 цаг 27 минутын өмнө

Хотын дарга “Нэг Ази” фестивалийн нээлтэд оролцлоо13 цаг 31 минутын өмнө

Улсын харцага О.Хангай түрүүллээ13 цаг 33 минутын өмнө

"Каталонийн засгийн газрыг бүхэлд нь огцруулна" гэв13 цаг 53 минутын өмнө

Ким Чен Ун “гэнэт үхвэл” яах вэ?14 цаг 8 минутын өмнө

"Аврагчид осол болсон газар очиход хүний ул мөр олдоогүй" гэв14 цаг 25 минутын өмнө

НӨАТ-ын 500 саяын азтан тодорлоо14 цаг 46 минутын өмнө

Ц.Нямдорж: С.Зоригийн хэргийн захиалагчийг зарла14 цаг 58 минутын өмнө

ҮЙЛ ЯВДАЛ: Агаарын бохирдлыг бууруулах Үндэсний чуулган эхэлнэ15 цаг 5 минутын өмнө

Гурван дүүрэгт цахилгаан хязгаарлана15 цаг 8 минутын өмнө

Аялагчдыг эрэн хайх ажиллагаа эхлэв15 цаг 12 минутын өмнө

Өсвөр насныхны жирэмслэлт өдгөө эмзэглэл болж байна15 цаг 14 минутын өмнө

Улаанбаатарт 11 хэм дулаан16 цаг 8 минутын өмнө

Өнөөдөр хонь өдөр16 цаг 10 минутын өмнө

Шоргоолжны тухай ер бусын баримтуудӨчигдөр 14 цаг 39 минут

Европт А гепатит дэгдэж байнаӨчигдөр 14 цаг 31 минут

Сомали улсын нийслэлд дэлбэрэлт болсноор олон арван хүн амь үрэгджээӨчигдөр 14 цаг 29 минут

БНАСАУ пуужин харвахаар зэхэж байгаа бололтойӨчигдөр 14 цаг 26 минут

Путин залуучууд, оюутны их наадам нээвӨчигдөр 14 цаг 24 минут

Өнөөдөр цэрэг татлага дууснаӨчигдөр 14 цаг 17 минут

Ирэх саруудад цаг агаар байх ямар вэ?Өчигдөр 14 цаг 14 минут

Улаанбаатарт өдөртөө 9 хэм дулаан байнаӨчигдөр 14 цаг 10 минут

Агаарын бохирдлыг бууруулах Үндэсний чуулган болно2017 оны 10-р сарын 21. 16:16

Ц.Алтанзаяа: Охиныг асрамжийн газарт шилжүүлнэ2017 оны 10-р сарын 21. 16:14

Есдүгээр сард 808 зээлдэгчид ипотекийн зээл олгожээ2017 оны 10-р сарын 21. 15:45

ТҮЦ-үүдэд шөнийн шалгалт хийжээ2017 оны 10-р сарын 21. 15:42

УИХ-ын дэд даргаар Л.Энх-Амгаланг сонгохыг дэмжив2017 оны 10-р сарын 21. 15:37

Эмэгтэйчүүдийн үзэсгэлэнтэй харагддаг нас2017 оны 10-р сарын 21. 15:33

Нийт 92 байгууллага 4.7 их наяд төгрөгийн зардал гаргажээ2017 оны 10-р сарын 21. 15:24

Хүйтний улирлын хувцсанд шилжлээ2017 оны 10-р сарын 21. 15:07

Цэрэг татлага явагдаж байна2017 оны 10-р сарын 21. 15:06

Зургаан үхэл тутмын нэг нь байгаль орчны бохирдолттой холбоотой2017 оны 10-р сарын 21. 15:03

Фэйсбүүкээр танилцаж бусдыг дээрэмддэг бүлгийг илрүүлэв2017 оны 10-р сарын 21. 14:13

“Евровидение-2017” бэлтгэх явцад 15 сая евро зувчуулжээ2017 оны 10-р сарын 21. 14:06

Азийн хөгжлийн банкны суурин төлөөлөгчтэй уулзлаа2017 оны 10-р сарын 21. 14:00

Европын хамгийн их орлоготой алдартнуудыг тодруулжээ2017 оны 10-р сарын 21. 13:56

О.Пүрэвбаатарын нэрэмжит тэмцээн болно2017 оны 10-р сарын 21. 13:53

"Улс орныг тастчин хуваахыг зөвшөөрөхгүй"2017 оны 10-р сарын 21. 13:48

Гамшгаас хамгаалах бэлэн байдлын үзлэг явагдаж байна2017 оны 10-р сарын 21. 13:18

Эрчим хүчний үнийн хөнгөлөлтөд 9.2 тэрбум төгрөг зарцуулна2017 оны 10-р сарын 21. 13:15

Ц.Нямдорж ЦЕГ-ын удирдлагад үүрэг өгчээ2017 оны 10-р сарын 21. 13:05

Нойтон цас орж сэрүүсэхийг анхааруулав2017 оны 10-р сарын 21. 12:43

У.Хүрэлсүхийн "бяртай засаг" бүрдсэн долоо хоног2017 оны 10-р сарын 21. 12:41

Улаанбаатарт 6 хэм дулаан2017 оны 10-р сарын 21. 11:58

Өнөөдөр могой өдөр2017 оны 10-р сарын 21. 11:55

Эрх мэдлээ урвуулж, 1,5 тэрбум төгрөг завшсан албан тушаалтнуудыг баривчилжээ2017 оны 10-р сарын 20. 16:15

Ням гаригт НӨАТ-ын сугалааны тохирол Боловсрол телевизээр шууд явна2017 оны 10-р сарын 20. 15:24

Мансууруулах төрлийн ургамал тээвэрлэж явсныг илрүүлэн шалгаж байна2017 оны 10-р сарын 20. 15:18

“Нийслэлийн иргэний дагаж мөрдөх зөв 10 дадал” аянд нэгдэв2017 оны 10-р сарын 20. 15:13

Ц.Алтанзаяа: Таван настай охин хоол тэжээл болон витамины дутагдалд орсон нь тогтоогдсон2017 оны 10-р сарын 20. 15:04

Шинээр томилогдсон сайд нар тамгаа хүлээн авч, үүрэгт ажилдаа орлоо2017 оны 10-р сарын 20. 14:56

Нийтийн тээвэрт тусгай замын автобус үйлчилнэ2017 оны 10-р сарын 20. 14:48

НӨӨЦЛӨХ ӨВСНИЙ ТАЛ ХУВИЙГ Л БЭЛТГЭЖЭЭ2017 оны 10-р сарын 20. 14:47

Далайд гарцгүй хөгжиж буй орнуудын асуудлыг хэлэлцэв2017 оны 10-р сарын 20. 13:20

Тээврийн хэрэгслээс үүсч буй агаарын бохирдлын талаар хуралдлаа2017 оны 10-р сарын 20. 13:18

65.9 сая толгой мал өвөлжиж, хаваржина2017 оны 10-р сарын 20. 13:15

Хүний эрхийн гэрээ, конвенцийн хэрэгжилтийг хэлэлцлээ2017 оны 10-р сарын 20. 13:13

18 ширхэг тарваганы тулам тээвэрлэж явсныг илрүүлжээ2017 оны 10-р сарын 20. 13:11

Засгийн газар өргөтгөсөн хуралдаан зарлалаа2017 оны 10-р сарын 20. 13:09

Өвөлжилтийн бэлтгэл ажлыг хэлэлцэнэ2017 оны 10-р сарын 20. 13:07

АН У.Хүрэлсүхийг дэмжээгүй, Хүрэлсүх ч тэдэнд итгээгүй2017 оны 10-р сарын 20. 12:58

Олимп, наадмын багийн ахлагчдыг сонголоо2017 оны 10-р сарын 20. 12:18

Баян болохын тулд хэрэгжүүлэх саятнуудын 6 сургамж2017 оны 10-р сарын 20. 12:12

Талийгаач 12 жилийн өмнө АНУ-д очжээ2017 оны 10-р сарын 20. 11:42

Умард Солонгос баллистик пуужин бүхий шумбагч хөлөг онгоцтой болжээ2017 оны 10-р сарын 20. 11:35

“Арьс, шир, ноос, ноолууран бүтээгдэхүүн-2017” үзэсгэлэн эхэллээ2017 оны 10-р сарын 20. 11:28

Ерөнхий консул Э.Галбадрал Сан Франциско хотын даргатай уулзлаа2017 оны 10-р сарын 20. 11:15

Мод, модон материалын захуудад үзүүлэх сургалт хийв2017 оны 10-р сарын 20. 11:13

Путин: Эмэгтэй хүн ОХУ-ын ерөнхийлөгч болох боломжтой2017 оны 10-р сарын 20. 11:10

“Залуусаа нэмье” өдөрлөг болно2017 оны 10-р сарын 20. 10:44

Малын хулгайг илрүүллээ2017 оны 10-р сарын 20. 10:42

Батаарын андууд

Хэн юу жиргэв

Санал болгох