З.Нарантуяа: Төсөл боловсруулах тогтолцоо хоцрогджээ

2017 оны 10-р сарын 10. 16:08

УИХ-ын гишүүн З.Нарантуяатай цаг үеийн асуудлаар ярилцлаа.

-УИХ 2017 оны төсвийн тодотголыг Засгийн газарт буцаах шаардлагатай гэж та үзэж байна. Шалтгаан нь юу вэ?

-Засгийн газар 2017 оны төсөвт хоёр дахь өөрчлөлтийг оруулахаар УИХ-д өргөн барьсан. Би үүний эсрэг байгаа. Төсвийг тодотгох хуулийн үндэслэл бүрдээгүй гэж үзэж байгаа.

Яагаад гэвэл төсвийн орлого буураагүй, нэмэгдсэн. Энэ оны эцэс гэхэд төсвийн орлого 1 их наяд төгрөгөөр нэмэгдэх урьдчилсан тооцоо гарсан. Ийм байхад Засгийн газар олсон орлого болгоноо үрж, зарахын тулд төсвийг тодотгодог хуучин арга барилаасаа салах хэрэгтэй байна. Нэгдүгээрх зарчмын асуудал энэ.

Хоёрт, бидэнд өнөөдөр төсвийн зардлаа 498.5 тэрбумаар нэмээд байх хоолойд тулчихсан зайлшгүй шаардлага үүсээгүй. Зарим нэг жишээ татъя. Тухайлбал, төсвийн зардалд нэмж суулгахаар оруулж ирсэн 498.5 тэрбумын 290 орчим тэрбум нь барих шилжүүлэх концессын эргэн төлөлтийн төлбөр. Энэ зардлыг заавал 2017 онд багтаан өгөхгүй бол болохгүй гэж байгаа. Би бол 2018 оны эхний сард хийх гадаад өр төлбөр, төсвийн энэ их алдагдлыг бууруулах асуудал бол концесст төлөх төлбөрөөс илүү чухал гэж үзэж байгаа. Тийм учраас УИХ 2017 оны төсвийн тодотголыг бүхэлд нь буцаачихаад хууль зүйн хүрээнд буруудахгүй юм гэдэг асуудлыг тавиад байгаа юм. Өөрөөр хэлбэл олж байгаа орлогоо ямар зүйлд зарах вэ гэдэг эрэмбээ тогтоохгүйгээр шууд л зардлыг өсгөх нь шинээр байгуулагдах Засгийн газарт маш хортой юм л даа.

-Шинэ Засгийн газар бүрдэнгүүтээ 2017 оны төсвийн тодотголоо буцааж татъя гэж бодъё. Дахин өргөн барихдаа юуг тусгаж, юуг хасах шаардлагатай вэ?

-Хүүхдийн мөнгөн дээр тодотгол хийгээд бусад зүйлээ 2018 оны төсөв рүү шилжүүлэх боломж харагдаж байгаа. Ингэж чадах юм бол зардлаа нэмж, өнөөдрийн 2.7 их наядын алдагдлыг өсгөж, Засгийн газрын өрийг 1.2 их наядаар нэмэх ямар ч шаардлагагүй болно.

-Төсвийн хуулийг чамбай боловсруулдаг байхын тулд хууль эрх зүйн орчныг нь сайжруулах ёстой юу. Эсвэл олсноо зарлага болгож гаргадгийг нь зогсоох ёстой юу?

-Төсвийг боловсруулах үеэс маш сайн тооцоо судалгаатай хандах ёстой. Нэг ёсны маш сайн төлөвлөж боловсруулдаг болох.

Энэ хүрээнд макро орчны судалгааг маш сайн хийдэг, орлогынхоо тооцооллыг үнэн зөв хийдэг, юунд зарцуулах вэ гэдгээ ач холбогдлоор нь эрэмбэлж чаддаг болох нь чухал байна. УИХ төсвийг ач холбогдлоор нь эрэмбэлж, багцаар нь баталж өгдөг болох. Төсөв боловсруулах тогтолцоо хоцрогдож байна. 1990-ээд оны сүүл үед төсөв замбараагүй байх үед парламент төсвийн ерөнхийлөн захирагч нарын зарцуулах мөнгийг зүйл заалт бүрээр нь зааж өгдөг байсан. Энэ л тогтолцоогоор төсвийг батлаад байна. Эцсийн дүндээ төсөв ерөнхийлөн захирагч шатахууны төлбөрийг түрээсийн төлбөртөө гүйлгэх эрх байдаггүй. Энийг зөрчих юм бол Төсвийн хууль зөрчдөг. Төсвийн хуулиа зөрчихгүйн тулд төсвөө тодотгох болдог. Энэ нь өөрөө төсвийн хуулийг хэрэгжүүлэхэд, төсвийн ерөнхийлөн захирагч нар бодлогоо хэрэгжүүлэхэд хаалт тавиад байгаа.

Аль, аль талдаа шинэчлэл хийгээд зөв хэлбэр лүү оръё гэвэл хөгжиж байгаа орны жишиг рүү орох ёстой. Үүний тулд Төсвийн тогтвортой байдлын тухай хуулиа өөрчлөх.УИХ-ын сонгуульд аль ч улс төрийн хүчин ялсан Төсвийн тогтвортой байдлын тухай хуулиа өөрчилдөггүй байх. Зайлшгүй өөрчлөлт орох шаардлага үүслээ гэхэд парламентын гишүүдийн дөрөвний гурвын дэмжлэг хүлээдэг эрх зүйн орчны шинэчлэл хийх ёстой. Тэгж байж, бүх шатандаа хариуцлагатай болно. Төсвийн жилийн дундуур төсөв тодотгодоггүй байх эрх зүйн шинэчлэл бий болно.

Тэр цагт Засгийн газар хэрэгцээтэй зүйлд багцаа зөв зарвал үйл ажиллагаа нь “Сайн” гэж үнэлэгддэг,буруу зүйлд зарцуулаад үр дүн гаргаж чадаагүй бол “Муу” гэдэг үнэлгээгээ авдаг зарчимд шилжинэ. Ингэж байж төсөв сайжирна.

-Ерөнхий сайд томилогдлоо, одоо багаа бүрдүүлэхээр ажиллаж байна. Шинэ Засгийн газар ямар бодлого хэрэгжүүлээсэй гэж та хүлээж байгаа вэ?

-Зөв менежмент хэрэгтэй. Засгийн газрын мөрийн хөтөлбөр, үндсэн чиглэл, эдийн засгийг сэргээх хөтөлбөр гээд маш олон бодлогын баримт бичгүүд УИХ-аас батлагдсан.Тодорхой ч юм бий, ерөнхий жагсаалт ч бий. Засгийн газрын зүгээс зүтгээд, хэрэгжүүлээд тодорхой үр дүн гаргачихсан тоймтой юм бол бага гэдгийг шинэ Ерөнхий сайд сайн мэдэж байгаа. Тиймээс яг одоогийн нөхцөлд юу хийх хэрэгтэй вэ гэдгээ зөв тодорхойлоод шууд л ажилдаа орох байх гэж хүлээж байна.

Ялангуяа аж үйлдвэрийн салбартаа гол анхаарлаа төвлөрүүлэхийг нөхцөл байдал шаардаж байгаа. Эдийн засаг дахь ногоон гэрлийг олборлох, боловсруулах салбарууд асааж эхэлж байна. Сайн муугаар олон хэлэгддэг бондын үр өгөөж боловсруулах салбарт гарч эхэлсэн нь эдийн засгийн өсөлтөөр илэрхийлэгдэж байгаа.

Аж үйлдвэрийн салбарын нийт хэмжээ 2 жилийн дотор 3 их наядаар нэмэгдсэн байна. Хөдөө аж ахуй, тээврийн салбарын ачаа эргэлт өссөн. Тийм учраас эдгээр салбараа илүү их дэмжиж, өнөөдөр 4.1 тэрбум ам.долларын экспортын орлого олж байгаа үр дүнг л ахиулах хэрэгтэй. Төмөр замын даац, хил гаалийн нэвтрүүлэх чадвараа богино хугацаанд нэмэгдүүлж чадвал 30, 40 сая тонноор нь нүүрс экспортлох боломж бий болно. Нэг худалдан авагчийн тулгасан үнээр бус, арай илүү өндөр үнээр нүүрсээ борлуулдаг болох менежментийг хийх ёстой. Ингэж чадвал маш их боломж бий болно.

-Сайд нар бараг 100 хувь шахам парламентаас бүрдэх нь. Та болон танай бүлэг дэмжих үү. Ардчилсан намынхан сайдын “шахаа” хийгээд байна гэх хардлага бий?

-Ардчилсан нам Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүхтэй эрх мэдлийн төлөөх тохиролцоо хийгээгүй, цаг хугацаа харуулна биз ээ. УИХ-ын гишүүн биш хүн Ерөнхий сайд болж байгаагийн хувьд үндсэн чиг үүргийн яамдын сайдыг парламентаасаа сонгож, УИХ дээр дэмжлэг авах нь зөв гэж харж байгаа. Тийм учраас эдгээр яамдын сайдыг УИХ-аас санал болговол дэмжинэ. Бусад яамдын хувьд мэргэжлийн хүмүүсийг оруулж, дэд сайдаасаа эхлээд цомхотгох, давхардсан, шаардлагагүй орон тоог эргэж харсан, төсвийн сахилга хариуцлага, хэмнэлтийг эрэлхийлж ажиллах нь илүү зөв л харагдахаар байгаа даа.

Г.ДАРЬ



Нэг л LIKE бидэнд хангалттай


LIKE дараарай, баярлалаа

Сэтгэгдэл бичих

Анхааруулга

Уншигч танд дээрх мэдээ, нийтлэлтэй холбоотой соёлч боловсон, зүй зохистой хэлэлцүүлэг үүсгэх, хувийн үзэл бодлоо илэрхийлэх боломжийг олгож байна.
Та сэтгэгдэл бичихдээ дараах хэдэн зүйлийг анхаарна уу!
  • Аливаа зүйлд санал, үзэл бодлоо илэрхийлэх эрх нь ардчилсан чөлөөт нийгмийн зарчим хэдий ч өөрийн эрх нь бусдын эрх ашгаар хязгаарлагдаж байдаг тул Та бусдад хүндэтгэлтэй хандаж, зөвхөн тухайн мэдээ, нийтлэлтэй холбоотой саналаа илэрхийлнэ үү.
Дэлгэрэнгүй...

Уншигчдын сэтгэгдлүүд   [ 1 ]

2017 оны 10-р сарын 10. 17:35Зочин - [103.26.194.***]

Bichsen zuilees chin harval tosviin talaar yu ch meddeguim bna

Шинэ мэдээИх уншсанИх сэтгэгдэлтэй

Өвөрхангай аймагт үер буужээ10 цаг 31 минутын өмнө

Жүжигчин Д.Пүрэвсүрэн "Алдарт Эх"-ийн одон авна10 цаг 35 минутын өмнө

Хоолны хордлогоос сэргийлээрэй10 цаг 48 минутын өмнө

Өнөөдөр спорт заалууд иргэдэд төлбөргүй үйлчилнэ10 цаг 52 минутын өмнө

Энэ онд барилгын ослоор таван хүн нас баржээ10 цаг 57 минутын өмнө

Согтуу үедээ голд осолдох шахжээ10 цаг 59 минутын өмнө

Бразилийн шигшээ баг эхний ялалтаа байгуулав11 цаг 56 минутын өмнө

Х.Баттулга: Бидний цөөхөн монголчууд бие биенээ дэмжиж амьдарцгаая12 цаг 3 минутын өмнө

Үхэхээс айгаад 114 кг туржээ12 цаг 23 минутын өмнө

Арьс, ширний үйлдвэрүүдэд 86 тэрбум төгрөгийн хөнгөлөлттэй зээл олгожээ12 цаг 30 минутын өмнө

Оросын шигшээ багийг 15 сая ам.доллар хүлээж байна12 цаг 49 минутын өмнө

Амиа алдсан 11 настай хүүгийн ар гэрт сая төгрөгийн хандив өгчээ12 цаг 53 минутын өмнө

Жуулчдын хувьд хамгийн осолтой орнууд13 цаг 1 минутын өмнө

Газдановынхны гавьяа: Эх орны дайнд ах, дүү долоон баатар амь үрэгджээ13 цаг 19 минутын өмнө

ДАШТ: Өнөөдөр болох тоглолтын хуваарь13 цаг 30 минутын өмнө

Кофег хэр хэмжээнд уувал зүрхэнд тустай вэ?13 цаг 39 минутын өмнө

Усархаг аадар бороо орох тул үер усны аюулаас сэрэмжлүүлэв13 цаг 51 минутын өмнө

Оросын хөлбөмбөгчдөд сэргээшийн шинжилгээ хийхийг уриалав13 цаг 57 минутын өмнө

Оюутолгойг шалгах ажлын хэсэг ажиллаад иржээ14 цаг 1 минутын өмнө

Газрын тосны үйлдвэртэй болох мөрөөдөл биелэлээ "олсон" 7 хоног14 цаг 11 минутын өмнө

Тавантолгойн асуудлыг УИХ хэлэлцэхээр болов14 цаг 51 минутын өмнө

Улаанбаатарт 19 хэм дулаан15 цаг 2 минутын өмнө

Үс шинээр үргээлгэх буюу засуулбал эрч, хүч сайжирна15 цаг 3 минутын өмнө

Баянхонгор аймагт 670 булаг шанд тоологджээӨчигдөр 19 цаг 17 минут

Дуучин Анугийн Сингапур, Малайз улсад аялсан влог Өчигдөр 19 цаг 13 минут

Хотын дарга бүтээн байгуулалтын ажилтай танилцлааӨчигдөр 18 цаг 41 минут

Бөхийн өргөөний гадна үймээн болж, хамгаалалтад авлааӨчигдөр 18 цаг 38 минут

Ulaanbaatar City Tour гадаад, дотоодын жуулчдад үйлчилж байнаӨчигдөр 18 цаг 32 минут

Цэргийн алба хаагчдад “Гэр бүлийн үнэ цэнэ” сэдвээр сургалт зохион байгуулавӨчигдөр 18 цаг 30 минут

Гол усны аюулаас үр хүүхдээ хамгаалахыг анхааруулавӨчигдөр 17 цаг 52 минут

"Монгол Улсын тогтвортой хөгжлийн зорилго" хэлэлцүүлэг болноӨчигдөр 17 цаг 46 минут

Аж ахуйн нэгжийн орлогын албан татварын тухай хуулийн шинэчилсэн найруулгын төслийг өргөн мэдүүлэвӨчигдөр 17 цаг 45 минут

Б.Цэрэндоржийн гудамжны тохижилтын ажил үргэлжилж байнаӨчигдөр 17 цаг 25 минут

УИХ Ерөнхийлөгчийн хоригийг хүлээж авлааӨчигдөр 17 цаг 17 минут

Монголбанк гадаад валютын дуудлага худалдаа зохион байгуулавӨчигдөр 16 цаг 44 минут

БЗД-т 49.500 м.кв талбайн шороон замыг хусч, тэгшилжээӨчигдөр 16 цаг 41 минут

Зам тээврийн осол буурсан үзүүлэлттэй байнаӨчигдөр 16 цаг 37 минут

МУИС-ийн 73 дахь төгсөлтийн эрдмийн баяр боллооӨчигдөр 16 цаг 26 минут

Зорчигчдын хөлс төлөлтөд шалгалт хийж байнаӨчигдөр 16 цаг 24 минут

ШУА-ийн төлөөлөгчид Астана хотод ажиллавӨчигдөр 16 цаг 17 минут

Амралтын өдрүүдэд дараах замуудыг түр хугацаанд хаанаӨчигдөр 16 цаг 08 минут

ДАШТ: Өнөөдрийн хуваарьӨчигдөр 15 цаг 38 минут

МХЕГ: Паркийн зургаан тоглоомыг хааж, шалгалт хийж байнаӨчигдөр 15 цаг 29 минут

ЭЕШ: Батламж хуудасны хүчинтэй хугацаа 2.5 жил байнаӨчигдөр 15 цаг 13 минут

“Сав, баглаа боодлын үйлдвэрлэл, хэрэглээ, экспортын боломж” хэлэлцүүлэг боллооӨчигдөр 15 цаг 06 минут

"Тавантолгойн нүүрсийг угаах технологиор гаргавал бидэнд ашигтай"Өчигдөр 15 цаг 03 минут

Гамшгийн эрсдэлийг бууруулах Азийн сайд нарын бага хурал болно2018 оны 6-р сарын 22. 14:51

Прагийн амьтны хүрээлэнгээс дөрвөн тахь Монголд нутагшуулав2018 оны 6-р сарын 22. 14:44

У.Хүрэлсүх: Монгол Улс газрын тосны үйлдвэртэй болж байгаа нь түүхэн шийдвэр2018 оны 6-р сарын 22. 13:17

Хотын дарга гэр хорооллын дахин төлөвлөлтийн ажлын явцыг танилцуулна2018 оны 6-р сарын 22. 13:13

Холбоочдын цогцолбор тэмцээн эхэллээ2018 оны 6-р сарын 22. 12:47

“Их Түмэн Санаачилга” хөтөлбөрийн зөвлөлдөх комисс хуралдав2018 оны 6-р сарын 22. 12:46

“Хөдөлмөрийн мөлжлөгийн хэлбэрээр хүн худалдаалахаас урьдчилан сэргийлэх” сургалт боллоо2018 оны 6-р сарын 22. 12:42

Монгол Улсад Газрын тосны үйлдвэр барих ажлыг эхлүүллээ2018 оны 6-р сарын 22. 12:35

Монгол Улс агаарын хөлгийг сансраас удирддаг боллоо2018 оны 6-р сарын 22. 12:32

Замын-Үүдэд нарны цахилгаан станц ашиглалтад орлоо2018 оны 6-р сарын 22. 12:30

Эхнэр нь ДАШТ үзэхийг зөвшөөрөөгүй эрийг найзууд нь ингэж авч явжээ2018 оны 6-р сарын 22. 12:24

“Чингис Хааны тал нутаг-Монголын нүүдэлчид” үзэсгэлэн нээгдэв2018 оны 6-р сарын 22. 11:48

Элчин сайд Н.Наранбат итгэмжлэх жуух бичгээ өргөн барилаа2018 оны 6-р сарын 22. 11:47

Санхүүгийн боловсрол түгээх сургагч багш нар бэлтгэгдэв2018 оны 6-р сарын 22. 11:45

“Орон нутгийн зам-хөдөлгөөний соёл” аяныг зохион байгуулж байна2018 оны 6-р сарын 22. 11:23

Налайх дахь Төмөрлөгийн үйлдвэрийг нүүлгэн шилжүүлнэ2018 оны 6-р сарын 22. 11:01

Уругвайн дасгалжуулагч багтаа хатуу шаардлага тавив2018 оны 6-р сарын 22. 10:56

МҮБХ: Б.Бат-Эрдэнийн хууль бус ажиллагааг МАН хамгаалж байна2018 оны 6-р сарын 22. 10:51

Криштиан Роналдо бас нэг дээд амжилт тогтоов2018 оны 6-р сарын 22. 10:42

Газрын тосны үйлдвэрийн шав тавих ёслолд Энэтхэгийн ДХЯ-ны сайд оролцоно2018 оны 6-р сарын 22. 10:32

Трамп, Путин хоёр долоодугаар сард "уулзана"2018 оны 6-р сарын 22. 10:29

79 дүгээр сургуулийн захирлыг ажлаас нь чөлөөллөө2018 оны 6-р сарын 22. 10:25

Үйл явдлын хураангуй2018 оны 6-р сарын 22. 10:23

Шалгалтаасаа хоцорсон сурагчид "эвий, эвий"2018 оны 6-р сарын 22. 10:19

Аргентины баг ДАШТ-д анхны хүнд ялагдлаа хүлээв2018 оны 6-р сарын 22. 09:54

Гурван дүүрэгт цахилгаан хязгаарлана2018 оны 6-р сарын 22. 09:48

Улаанбаатарт 28 хэм дулаан2018 оны 6-р сарын 22. 09:45

Өнөөдөр тахиа өдөр2018 оны 6-р сарын 22. 09:44

Гэр хорооллын долоон байршилд жишиг гудамж байгуулна2018 оны 6-р сарын 21. 19:04

Нөхөн үржихүйг дэмжих зохицуулалтын тухай хуулийн төслийг өргөн барилаа2018 оны 6-р сарын 21. 18:59

Шүүх байгуулах тухай хуулийн төслийг баталлаа2018 оны 6-р сарын 21. 18:57

Сураггүй болсон хоёр настай хүүг эрэн хайх ажлыг зогсоожээ2018 оны 6-р сарын 21. 18:48

"Ажил танилцуулах өдөрлөг’’-ийг зохион байгуулав2018 оны 6-р сарын 21. 18:45

Ходоодны хорт хавдрыг эрт илрүүлэхэд солонгос эмч нартай хамтарна2018 оны 6-р сарын 21. 18:11

"Улаанбаатар цом 2018” сонирхогчдын боксын тэмцээн үргэлжилж байна2018 оны 6-р сарын 21. 18:06

Ш.Алтантуяаг хөнөөсөн хэргийг дахин шалгана2018 оны 6-р сарын 21. 18:04

Аадар бороо орох тул үер усны аюулаас болгоомжлуулав2018 оны 6-р сарын 21. 17:40

Хүүхдийн мөнгийг 228 мянган хүүхдэд нэмж олгоно2018 оны 6-р сарын 21. 17:36

”Алтайн зам” компанийн үнэт цаасны арилжааг түр зогсоов2018 оны 6-р сарын 21. 17:34

"Тавантолгой” төслийг иж бүрэн цогцолбор байдлаар хэрэгжүүлэхээр төлөвлөж байна2018 оны 6-р сарын 21. 17:08

“Эрх мэдэлтнүүд хуулийн өөрчлөлтөөр хулгай хийх гэж байна"2018 оны 6-р сарын 21. 17:02

Баянзүрх дүүрэгт хатуу хучилттай авто замын нөхөөс хийнэ2018 оны 6-р сарын 21. 16:58

“Унагатай хөшөө”-тэй ногоон байгууламжид газар эзэмшүүлсэн гэрчилгээг хүчингүй болголоо2018 оны 6-р сарын 21. 16:40

“Ургийн хэт авиан оношилгооны ур чадварыг сайжруулах нь” сургалт боллоо2018 оны 6-р сарын 21. 16:18

Тоосжилт дарах төхөөрөмжийг амжилттай туршив2018 оны 6-р сарын 21. 16:16

ДАШТ: Өнөөдрийн хуваарь2018 оны 6-р сарын 21. 16:14

Хан-Уул дүүргийн Үндэсний спортын VI их наадмын нээлт боллоо2018 оны 6-р сарын 21. 16:01

Эмч сувилагч нар суулт зарлалаа2018 оны 6-р сарын 21. 15:48

Ерөнхий сайд Дорноговь аймгийн иргэдтэй уулзав2018 оны 6-р сарын 21. 15:37

"76 гишүүнийг сэтгэцийн үзлэгт хамрагдахыг шаардаж байна" гэв2018 оны 6-р сарын 21. 15:21

Швейцарийн Холбооны Ерөнхийлөгчид Итгэмжлэх жуух бичгээ өргөн барив2018 оны 6-р сарын 21. 15:15

“Орон нутгийн зам-хөдөлгөөний соёл” аян эхэллээ2018 оны 6-р сарын 21. 13:42

Төрийн ордны арын цэцэрлэг иргэдэд нээлттэй боллоо2018 оны 6-р сарын 21. 13:27

Олон улсын сансрын холбооны “Интерспутник” байгууллагын хурал болов2018 оны 6-р сарын 21. 13:16

Батаарын андууд

Хэн юу жиргэв

Санал болгох