Соёлын өвийг "сохроор" хамгаалдаг Монголчууд

2018 оны 4-р сарын 17. 10:15

Соёлын өв, түүх дурсгалын эд зүйлсээ дандаа л гадагш тавиад “туучихдаг” монголчууд анх удаа 70 сая жилийн настай Тарбозавр Батаар хэмээх үлэг гурвэлийн олдвороо таван жилийн өмнө өөрийн талд авч байсан. Өмнөговийн Нэмэгтийн хөндийн “уугуул” гэдэг нь эрдэмтэн судлаачдын шинжилгээгээр тогтоогдсон Тираннозавр Батаар буюу жинхэнэ монгол үлэг гүрвэл болох нь батлагдсан билээ. Үүнтэй холбоотойгоор соёлын өв тэр дундаа музейн үзвэр буюу биет өвтэй холбоотой зүйлсийг энд онцоллоо.

Монголчууд соёлын өвөө мэддэггүй, хайрладаггүй, хамгаалдаггүйгээсээ болоод олон тооны үнэт өвийг гадныханд алдаж буй.

Сүүлд 2015 оны гуравдугаар сард гэхэд Парис хотноо Сотэби компанийн зохион байгуулсан дуудлага худалдаагаар Монголоос гаралтай гэх хүрэл цутгамал бурханг 200 мянган еврогоос эхлэн үнэ хаялцуулсаар 3.467.500 евро буюу одоогийн ханшаар арав шахам тэрбум төгрөгөөр Тайванийн нэг иргэн худалдаж авсан нь дэлхий дахинаа шуугиан тарьсан. Дөрвөн цаг үнэ хаялцуулсны эцэст зарагдсан тэрхүү гайхалтай бүтээл Монголынхоор барахгүй хүн төрөлхтөнд Азийн Миклеанжело хэмээгдсэн суут Занабазарын “Ногоон дарь эх” байсныг нь мань мэт монголчууд хожим мэдээд дэмий баахан харамссан.

Сотэби компанийн зүгээс “Бид энэ бурханг зарсан нь хууль зөрчсөн аливаа үйлдэлгүй. Хувь хүнээс худалдаж аваад дуудлага худалдаанд гаргасан” гэсэн тайлбар өгсөн байдаг. Манай нэг хулгайч туугаад л гадагш гаргачихсан хэрэг. Ингэж хардах үндэс бий. Эл “Ногоон дарь эх”- ээс гадна Сотэби компанийн дуудлага худалдааны каталогт Занабазарын хийц дэгээр бүтээсэн зургаан бурханг 2005 оноос хойш зарсан гэж бүртгэсэн байсныг манай холбогдох хүмүүс харсан агаад Монголоос хувь хүнээс авсан хэмээн гарал үүслийн товьёогт нь бичсэн байжээ.

Манайд ч соёлын өвийн хууль бус худалдаатай жинхэнээсээ тэмцэж Үндэсний аюулгүй байдлын үзэл баримтлал болон төрөөс баримтлах бодлогыг бодитоор хэрэгжүүлсэн Засгийн газар гарч ирсэнгүй. Зүгээр л тэмцсэн дүр эсгэдэг. Харин сүүлд УИХ-ын гишүүн Ж.Батзандан Соёлын өвийг хамгаалах асуудлаар дугарч, Засгийн газарт асуулга тавьсан. Тэрбээр “Монголын Засгийн газар хадгалж,соёлын өвөө хамгаалах, хөгжүүлэх, түгээн дэлгэрүүлэх чиглэлээр эрч хүчтэй ажиллах ёстой.

Түүнчлэн хулгайд алдагдсан соёлын өвүүдээ эгүүлэн авчрах тал дээр Засгийн газар санаачилгатай ажиллах шаардлагатай байна.Соёлын өвийн эсрэг цөөнгүй гэмт хэргийг хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан гэдэг шалтгаанаар хэрэгсэхгүй болгосон байна. Малын хулгай, модны хулгайд хөөн хэлэцэх хугацаа байж болно. Харин мянга мянган жилээр үндэстний соёл, түүхийн гэрч болон хадгалагдах ёстой соёлын өв, түүх дурсгалын эсрэг гэмт хэргийг хөөн хэлэлцэх хугацаа дуусгавар болох учиргүй” гэв.

Угтаа улсын хэмжээнд ямар гээчийн үнэт өв эрдэнэс хэдий хэмжээтэй, тоо ширхэгтэй хаана хаана хадгалагдаж байгааг монгол хүн бүр үүх түүхтэй нь мэддэг байх ёстой. Малчин хотон дахь хониныхоо тоог мэдэхгүй байж хэд нь алга болж, хэд нь үхэж үрэгдсэнийг яс тооцож чадах уу? Түүн лүгээ ямар үнэт өвтэйгээ бид мэдэхгүй, танихгүй болохоор хэн дуртай нь зөөгөөд барах нь байна шүү дээ.

Түүнчлэн гадны судлаачид Богд хааны ордон музейн үзмэрийг найман тэрбум еврогийн үнэтэй хэмээн анх удаа үнэлсэн байдаг. Бид л мэддэггүй болохоос дэлхий дээр ийм их үнэт үзмэртэй музей тун цөөхөн. Төр засгаас илүүтэйгээр монгол хүний оюун ухаан, гарын ур дүйгээр бүтээгдсэн үнэт өвийн үнэ цэнийг ойлгуулж, хамгаас онцгойгоор хадгалан хамгаалах цаг хэдийнэ болсон байна.

Г.Хулан



Нэг л LIKE бидэнд хангалттай


LIKE дараарай, баярлалаа

Сэтгэгдэл бичих

Анхааруулга

Уншигч танд дээрх мэдээ, нийтлэлтэй холбоотой соёлч боловсон, зүй зохистой хэлэлцүүлэг үүсгэх, хувийн үзэл бодлоо илэрхийлэх боломжийг олгож байна.
Та сэтгэгдэл бичихдээ дараах хэдэн зүйлийг анхаарна уу!
  • Аливаа зүйлд санал, үзэл бодлоо илэрхийлэх эрх нь ардчилсан чөлөөт нийгмийн зарчим хэдий ч өөрийн эрх нь бусдын эрх ашгаар хязгаарлагдаж байдаг тул Та бусдад хүндэтгэлтэй хандаж, зөвхөн тухайн мэдээ, нийтлэлтэй холбоотой саналаа илэрхийлнэ үү.
Дэлгэрэнгүй...

Уншигчдын сэтгэгдлүүд   [ 3 ]

2018 оны 4-р сарын 17. 12:27Зочин - [66.181.161.**]

Chuhal sedev bn

2018 оны 4-р сарын 17. 12:17Зочин - [103.212.119.***]

soyoliin uvuu bugd anhaarch, hamgaaldag bh heregtei

2018 оны 4-р сарын 17. 11:49Зочин - [175.223.45.***]

богдын музёй 8 тэрбум ёвро худлаа ярьхад хэмжээ бийодоо үнэн гээд л баахан юу ч мэдэхгүй юмнууд хараагаад унана

Шинэ мэдээИх уншсанИх сэтгэгдэлтэй

"Нийгмийн даатгалын шимтгэл төлөлтийн тодорхойлолт"-ыг шалгах программыг нэвтрүүлжээ1 цаг 31 минутын өмнө

З.Энхболд: АТГ-ын даргыг олон нийтийн санал асуулгаар сонгоно1 цаг 39 минутын өмнө

АН-ын үлээсэн шүгэл ба МАН доторх гал1 цаг 48 минутын өмнө

Газар тариалан эрхлэгчид сургалтад хамрагдав1 цаг 54 минутын өмнө

Банкуудын зээлийн хүүгийн дээд хязгаарыг жилийн 18 хувь болгох хуулийн төсөл өргөн барилаа1 цаг 59 минутын өмнө

Д.Алтангэрэл: Гүүр ашиглалтад орвол түр гармыг татан буулгана2 цаг 9 минутын өмнө

"Оюутны хөгжлийн зээл"-ийн анхны гэрээг МУИС үзэглэв2 цаг 13 минутын өмнө

"Үндэсний бичиг үсгийн баяр" ирэх сард болно2 цаг 22 минутын өмнө

Дэлхийн дархлаажуулалтын долоо хоног эхэллээ2 цаг 24 минутын өмнө

Дуучин Г.Сүндэрмаа “Яг түүн шиг 3” шоунд оролцоно2 цаг 41 минутын өмнө

“Эко дүүргийн залуус-Тогтвортой хөгжилд” чуулган болно 2 цаг 49 минутын өмнө

Төв цэвэрлэх байгууламжид нян бактерийг халдваргүйжүүлэх төхөөрөмж суурилуулжээ3 цаг 2 минутын өмнө

Согтуурах, мансуурах донтой хүнийг албадан эмчлэх тухай хуулийн төслийг хэлэлцэнэ3 цаг 4 минутын өмнө

Алтай констракшны барилга айдас дагуулж байна3 цаг 9 минутын өмнө

Аюулгүй ажиллагааны зааварчилгааг өгч ажиллаж байхыг зөвлөв3 цаг 27 минутын өмнө

Гамшгийн эрсдэлийг бууруулах Азийн түншлэлийн хурал эхэллээ3 цаг 33 минутын өмнө

Спорт авиралтын хотын аварга шалгаруулах тэмцээн боллоо3 цаг 38 минутын өмнө

Х.Баттулга: Асуудлаа шийдвэрлэхгүй бол Бөхийн Өргөөг улсын өмчид авч, ёс зүйгүй бөхчүүдийн цолыг хураана3 цаг 41 минутын өмнө

П.Орхон гуравдугаар сарын шилдэг тамирчнаар тодров3 цаг 49 минутын өмнө

Хамгийн үнэтэй эд зүйлс3 цаг 58 минутын өмнө

Хөдөлмөрийн аюулгүй ажиллагааг хангуулах үйлчилгээ зохион байгуулав4 цаг 17 минутын өмнө

Хэнтий аймаг өндөржүүлсэн бэлэн байдалд шилжлээ4 цаг 26 минутын өмнө

Хотын ихэнх хэсэгт агаар бага зэргийн бохирдолтой байна4 цаг 27 минутын өмнө

“Эрдэнэс алт ресурс” компанийн захирлаар Д.Ариунболдыг томилов4 цаг 42 минутын өмнө

"Миний Монгол бичиг" уралдааны шилдгүүд тодорлоо4 цаг 49 минутын өмнө

ШУА орон нутгийн сурагчдад 4400 ном хандивлав5 цаг 4 минутын өмнө

Эцэг Жорж Буш эмнэлэгт хүргэгджээ5 цаг 5 минутын өмнө

Төрсөн эгчээ бүлэглэж хөнөөсөн хэргээ нуун далдлахыг оролджээ5 цаг 11 минутын өмнө

Торонтод автобусанд дайруулсны улмаас 10 хүн амь үрэгджээ5 цаг 14 минутын өмнө

Согтуурсан залуус нэгнийхээ аминд хүрчээ5 цаг 17 минутын өмнө

Германд Путинийг мухардалд орсон гэж үзэж байна5 цаг 18 минутын өмнө

PC тоглоомын газруудыг хаах шийдвэр биелэлээ олох уу?5 цаг 26 минутын өмнө

ҮЙЛ ЯВДАЛ: Шүүгчдийн хууль бус үйлдлийн талаар мэдээлэл хийнэ5 цаг 56 минутын өмнө

Улаанбаатарт 21 хэм дулаан5 цаг 59 минутын өмнө

Өнөөдөр нохой өдөр6 цагийн өмнө

Аялал жуулчлалын мэргэжилтэн бэлтгэхэд БНСУ-тай хамтарна20 цаг 24 минутын өмнө

Чихэр хүүхдийн эрүүл мэндэд хэрхэн нөлөөлдөг вэ?20 цаг 37 минутын өмнө

Зөвшөөрөлгүй үйл ажиллагаа явуулж буй ТҮЦ-ийг нүүлгэх албан бичиг хүргүүлэв20 цаг 40 минутын өмнө

Энэ онд 4-5 мянган өрхөд ипотекийн зээл олгоно20 цаг 44 минутын өмнө

Прокуророос Б.Гарамгайбаатарыг буруугүй гэж үзжээ20 цаг 52 минутын өмнө

"БГД эмнэлгийн орны тоогоор стандарт хангасан анхны жишиг дүүрэг болсон”21 цаг 16 минутын өмнө

“Цахим мөнгөний журам”-ыг баталлаа21 цаг 24 минутын өмнө

Хэнтий аймгийн хоёр сум түргэний машинтай боллоо21 цаг 32 минутын өмнө

С. Амарсайхан: Мэргэшсэн боловсон хүчнээр хангагдаж чадвал аялал жуулчлалын салбар тогтвортой хөгжих нөхцөл бүрдэнэ21 цаг 41 минутын өмнө

Ч.Анугийн охидыг 12 нас хүртэл нь хувцаслахаа амлав21 цаг 57 минутын өмнө

Манай улсад 20 гаруй орны 93 ТББ үйл ажиллагаа явуулж байна22 цаг 20 минутын өмнө

Д.Бат-Эрдэнэ Монголын мистерээр 4 дэхь удаагаа тодров22 цаг 34 минутын өмнө

Хотын дарга PC тоглоомын газруудыг хаахыг үүрэгдэв22 цаг 41 минутын өмнө

"Үндсэн хуульд өөрчлөлт оруулахын тулд засаглалын хэлбэрээ тодорхой болгох ёстой"22 цаг 46 минутын өмнө

БЗД-ийн хэмжээнд нийт 290.24 тонн хог хаягдлыг цэвэрлэв23 цаг 18 минутын өмнө

“Шилжин явах цомын төлөөх тэмцээн” амжилттай боллоо23 цаг 22 минутын өмнө

Х.Баттулга: Багийн спортыг хөгжүүлэхэд өөрөөс шалтгаалах бүхий л дэмжлэгийг үзүүлнэ23 цаг 34 минутын өмнө

“Дэлхийн номын өдөр” өдөрлөг Төрийн ордонд болж байна23 цаг 52 минутын өмнө

Мазаалай баавгайг хамгаалах төсөл хэрэгжүүлэх хэлэлцээрт гарын үсэг зуравӨчигдөр 15 цаг 29 минут

Энэтхэгийн Гадаад хэргийн сайд Монголд айлчлал хийнэӨчигдөр 15 цаг 25 минут

"Жастын өрийг Эрдэнэт үйлдвэр болон ЗГ барагдуулах ёсгүй"Өчигдөр 15 цаг 23 минут

"СХД-т хүн амь, хүчингийн гэмт хэрэг их үйлдэгдэж байна" гэвӨчигдөр 15 цаг 16 минут

Биедээ хар тамхи нууж авчраад баригдлааӨчигдөр 15 цаг 05 минут

Дахин ашиглах боломжтой 8 тонн хог хаягдлыг борлуулжээӨчигдөр 14 цаг 00 минут

Түүх, соёлын дурсгалт зүйлийн зэрэглэл, үнэлгээ тогтоох зөвлөлийн гишүүдтэй уулзавӨчигдөр 13 цаг 51 минут

Шүүгчийн сонгон шалгаруулалт эхэллээӨчигдөр 13 цаг 46 минут

АН: Ц.Нямдорж, Ч.Хүрэлбаатар нар огцрох хангалттай үндэслэлтэйӨчигдөр 13 цаг 42 минут

ХХОАТ-ын буцаан олголтын жагсаалтад орсон эсэхээ шалгаарайӨчигдөр 13 цаг 29 минут

Цагдаагийн байгууллагын нэрийг барьж бусдыг залилжээӨчигдөр 13 цаг 18 минут

Номын сангууд уншигчийн карт үнэгүй нээж байнаӨчигдөр 13 цаг 11 минут

Хөлбөмбөгийн ДАШТ-ий алтан цом Монголд ирлээӨчигдөр 13 цаг 09 минут

Нийслэлийн удирдах ажилтны шуурхай зөвлөгөөн боллооӨчигдөр 13 цаг 03 минут

Баянзүрхийн гүүрний ойр орчмын газрыг цэвэрлэвӨчигдөр 12 цаг 56 минут

Хотын дарга Сонгинохайрхан дүүргийн зарим хороонд ажиллавӨчигдөр 12 цаг 53 минут

“Титаник” хөлөг онгоцны ховор зургуудӨчигдөр 12 цаг 41 минут

“Саруул” хороололд амиа алдсан бүсгүйг дүү нь хөнөөгөөд байрыг нь шатаасан байжээӨчигдөр 12 цаг 28 минут

Үндсэн хуульд өөрчлөлт оруулах төслийн талаар хэлэлцэж байнаӨчигдөр 12 цаг 13 минут

Согтууруулах ундаа элдэв өвчин тусах эрсдэлийг нэмэгдүүлдэгӨчигдөр 12 цаг 01 минут

Хяналтын улсын байцаагч нарт онлайнаар сургалт зохион байгуулавӨчигдөр 11 цаг 56 минут

"Замын хөдөлгөөний аюулгүй байдлын төлөө-Хамтдаа шийдье" зөвлөгөөн 21 аймагт үргэлжилж байнаӨчигдөр 11 цаг 54 минут

Гаалийн шалгалтаар 3100 хуурамч доллар илрүүлэвӨчигдөр 11 цаг 44 минут

Кофе зүрхэнд "тустай"Өчигдөр 11 цаг 36 минут

“Улаанбаатар” баг чансаагаараа III байранд шалгарлааӨчигдөр 11 цаг 33 минут

XIX зуунд төрсөн дэлхийн хамгийн өндөр настан нас баржээӨчигдөр 11 цаг 22 минут

Монгол-ХБНГУ Батлан хамгаалах яамд хоорондын зөвлөлдөх уулзалт боловӨчигдөр 11 цаг 17 минут

Макрон Путинийг ухаалаг улс төрч гэжээӨчигдөр 11 цаг 15 минут

4, 9 тоогоор төгссөн автомашинтай иргэд энэ сард татвараа төлнөӨчигдөр 11 цаг 10 минут

Хөвсгөл аймагт гарсан ойн түймрийг цурманд оруулжээӨчигдөр 10 цаг 53 минут

Автомашин хулгайлаад өнгийг нь өөрчлөн ашиглаж байжээӨчигдөр 10 цаг 09 минут

С.Баяр хорих ангид эмчлүүлж байгааӨчигдөр 10 цаг 05 минут

Энэ долоо хоногт +25 градус хүртэл дулаарнаӨчигдөр 10 цаг 02 минут

Гаалийн шалгалтаар 3100 хуурамч доллар илрүүллээӨчигдөр 10 цаг 01 минут

Өнөөдрийн цахилгаан хязгаарлах хуваарьӨчигдөр 10 цаг 00 минут

Үйл явдал: “Номын өдөрлөг”-ийн нээлт болноӨчигдөр 09 цаг 39 минут

Улаанбаатарт 17 хэм дулаанӨчигдөр 09 цаг 37 минут

Өнөөдөр тахиа өдөрӨчигдөр 09 цаг 34 минут

“Саруул” хотхонд байр шатаж, хүний амь эрсэдлээ2018 оны 4-р сарын 22. 12:38

Их цэвэрлэгээнд 3296 төрийн албан хаагч оролцов2018 оны 4-р сарын 22. 11:59

“Титаник” хөлөг онгоцонд суух тасалбар, 1912 он2018 оны 4-р сарын 22. 11:45

Монголын бөхчүүд эвлэрлээ2018 оны 4-р сарын 22. 11:41

Ким Чен Унд мэхлэгдчихвий хэмээн эмээж байна2018 оны 4-р сарын 22. 11:33

Хүүхдийн мөнгийг хэлэлцэнэ2018 оны 4-р сарын 22. 11:30

Хол газар яваар одогсод зүүн урагш мөрөө гаргавал зохистой2018 оны 4-р сарын 22. 11:27

Улаанбаатарт 9-11 хэм дулаан байна2018 оны 4-р сарын 22. 11:24

Амралтын өдрөөр хаана юу болох вэ ?2018 оны 4-р сарын 21. 18:04

Батаарын андууд

Хэн юу жиргэв

Санал болгох